Jest jednym z zabiegów, który często ratuje życie i zdrowie. Amputacja kończyny jest to poważny zabieg wykonywany gdy wszystkie inne możliwości się wyczerpały. To dzięki amputacji istnieje możliwość przywrócenia funkcjonalności uszkodzonych tkanek. Jest to całkiem nowa i trudna sytuacja dla osoby, która przeszła amputacje ale również duże wyzwanie dla rodziny i znajomych.

Amputacja – jak często wykonuje się ten zabieg?

Dużo osób błędnie ma przekonanie, że amputacji dokonuje się tylko w przypadku wypadków na drodze lub innego mechanicznego uszkodzenia kończyny. Amputacji z powodu wypadku ulega tylko 11% osób. Obecnie największym zagrożeniem są choroby przewlekłe, które doprowadzają do około 85% amputacji. Niektórzy pacjenci nie są świadomi, że zaniedbana, nieleczona cukrzyca lub miażdżyca, która wydaje się niegroźną chorobą może doprowadzić do amputacji.

Przyczyny amputacji kończyn.

Przyczyn amputacji jest dużo, możemy podzielić je na amputacje bezwzględne oraz amputacje względne. Która przyczyna amputacji jest najczęstsza? Bezwzględne wskazania do amputacji występują w większości przypadków. Należą do nich urazy oraz zmiażdżenia, oparzenia i odmrożenia III stopnia. W takich przypadkach decyzja o amputacji jest podejmowana natychmiastowo aby ratować życie danej osobie.

Kolejnymi najczęstszymi przyczynami amputacji są choroby cywilizacyjne XXI wieku, m.in. cukrzyca i miażdżyca, doprowadzające do martwicy tkanek.

Jakie nieleczone choroby doprowadzają do amputacji?

Stopa cukrzycowa

Zespół stopy cukrzycowej to poważne powikłanie cukrzycy. Jest efektem zaniedbania w wyniku czego długo utrzymujący się w organizmie wysoki poziom glukozy, może doprowadzić do patologicznych nieodwracalnych zmian miażdżycowych. Dzieje się tak wskutek niedokrwienia. To jednak nie jedyne powikłanie cukrzycy. U niektórych pacjentów może dojść do neuropatii, która powstaje w wyniku uszkodzenia czuciowych włókien nerwowych. Jest to bardzo niebezpieczne schorzenie, ponieważ uszkodzone nerwy sprawiają, że pacjent nie odczuwa bólu oraz zmian temperatury nieświadomie narażając się na odmrożenie, poparzenie lub uraz mechaniczny poprzez skaleczenie.

 

Miażdżyca

Miażdżyca jest chorobą przewlekłą a nieleczona bywa niebezpieczna dla życia. Jest następstwem nieprawidłowej diety bogatej w niezdrowe tłuszcze zwierzęce oraz używki. Ale również może pojawić się w przypadku nadwagi oraz cukrzycy.

To podstępna choroba, która powoduje zwężenie i usztywnienie naczyń krwionośnych, w wyniku odkładającego się cholesterolu, który tworzy blaszkę miażdżycową. Zaburzony przepływ krwi do mózgu oraz kończyn dolnych spowodowany zwężonymi tętnicami może być przyczyną amputacji kończyn.

Do  amputacji z przyczyn względnych dochodzi rzadziej. W takim przypadku decyzja o amputacji nie jest podjęta nagle. Poprawia życie pacjenta, który choruje na wady wrodzone, zniekształcenia kończyn czy bolesne niegojące się rany, które uniemożliwiają mu prawidłowe funkcjonowanie.

Jak postępować po amputacji kończyn?

Celem podstawowego postępowania po odjęciu kończyny jest wypracowanie odpowiedniego kikuta, a także osiągnięcie prawidłowych zakresów ruchomości oraz podniesienie ogólnej sprawności pacjenta. Szczególnie bardzo ważne jest uformowanie prawidłowego kikuta, ponieważ to daje możliwość za protezowania. Należy to zrobić w taki sposób aby nie dochodziło do  przykurczów a prawidłowa siła mięśniowa dają szansę na samodzielną lokomocję co w rezultacie przyczynia się do większej samodzielności na co dzień.

Jak wygląda życie po amputacji? Koniecznie obejrzyj poniższy film.
Jakie rodzaje amputacji wyróżniamy?

Podstawowy podział dzieli amputacje na:

amputacje urazowe (konwencjonalne) – amputacje przeprowadzane w konsekwencji rozległego uszkodzenia, kiedy nie ma szans na rekonstrukcję.

 

amputacje fizjologiczne (planowane) – tego typu amputacje przeprowadzane są w sytuacjach nie zagrażających bezpośrednio życiu.

W jaki sposób przebiega proces amputacji fizjologicznej?

  • przecięte masy mięśniowe przytwierdzone zostają do końcówki kostnej,
  • za protezowanie kikuta następuje już na stole operacyjnym. Początkowo jest to lej gipsowy z jednoczesnym unieruchomieniem stawu powyżej amputacji.

 

Porównanie dwóch metod amputacji, pozwala na stwierdzenie, że korzystniejsza dla pacjenta jest metoda fizjologiczna.

Wiążę się to z:

  • mniejszymi dolegliwościami bólowymi oraz mniejszym obrzękiem

wczesnym za protezowaniem, które zabezpiecza przed powstawaniem przykurczów oraz wpływa na prawidłowe formowanie kikuta

Natomiast amputacja konwencjonalna pozwala na protezowanie dopiero po wygojeniu się rany, która często ulega powikłaniom (infekcje). Dolegliwości bólowe oraz obrzęk są większe niż w przypadku amputacji fizjologicznej, a także często powstają przykurcze stawowe. Brak plastyki mięśniowej może wpływać na ograniczenie możliwości kikuta.

Na czym polega hartowanie kikuta?

Jest to zabieg, który jest wykonywany na kikucie po amputacji części kończyny w celu jego uodpornienia na działanie szkodliwych czynników mechanicznych (np. ucisk, otarcie), pochodzących z leja protezy.

Jakie występują sposoby hartowania kikuta? Po pierwsze jest masaż klasyczny wykonywany w obu kierunkach (z dołu do góry i z powrotem) z zastosowaniem energicznego rozcierania, ugniatania i oklepywania, rozcieranie całej powierzchni kikuta przy użyciu rękawic frotte, szczotkowanie szczotką z miękkiego włosia, a potem z twardego we wszystkich kierunkach oraz szczypanie i uderzanie różnymi częściami obu rąk. Czynności należy wykonywać zdecydowanie i energicznie, dostosowując do odczuć pacjenta. Hartowanie kikuta ma za zadanie pogrubienie naskórka odpornego na urazy mechaniczne, zmniejszenie wrażliwości zakończeń nerwowych w skórze oraz pobudzenie krążenia i przemiany materii w kikucie.

 

Podstawą szybkiego powrotu do zdrowia i aktywności fizycznej, oprócz dobrze dobranej protezy jest fizjoterapia. Uczęszczanie na rehabilitacje pomoże Ci na nowo nauczyć się chodzić i wykonywać codzienne czynności. Po amputacji można żyć aktywnie. Jeśli jesteś osobą, która przeszła amputacje i potrzebujesz wsparcia, pomocy i nie wiesz jak poradzić sobie w nowej dla Ciebie sytuacji życiowej, skontaktuj się z Naszą Fundacją MiKa.


0 Komentarzy

Dodaj komentarz